Nominaties AICA-oorkonde 2019

Jaarlijks looft de Nederlandse afdeling van AICA (Association Internationale des Critiques d’Art / Internationale Vereniging van Kunstcritici) een oorkonde uit aan afwisselend een Nederlandse instelling, tentoonstelling of publicatie van de afgelopen drie jaar.

De AICA-Oorkonde wordt dit jaar uitgereikt aan een instelling die zich op een bijzondere manier heeft onderscheiden op het gebied van beeldende kunst in de jaren 2016, 2017 en 2018. Op 6 juni 2019 heeft de jury tijdens de Algemene Ledenvergadering de volgende shortlist gepresenteerd (in willekeurige volgorde):

– Eye Filmmuseum, Amsterdam

– West, Den Haag

– De Pont museum, Tilburg

Citaten uit de jurynominatie:

Lees verder

Jury AICA Oorkonde 2019: Saskia Bos, Antje von Graevenitz en Roos van der Lint

Antje von Graevenitz, Roos van der Lint en Saskia Bos. (foto: Robert-Jan Muller)

De jury voor de AICA Oorkonde 2019 is onlangs samengesteld en bestaat uit Saskia Bos, curator en voormalig directeur de Appel en ex-Dean Cooper Union, New York, Antje von Graevenitz, kunstcriticus en hoogleraar kunstgeschiedenis em. en Roos van der Lint, kunstredacteur van De Groene Amsterdammer.

De AICA Oorkonde wordt dit jaar uitgereikt aan een instelling, die zich op een bijzondere manier heeft onderscheiden op het gebied van beeldende kunst in de jaren 2016, 2017 en 2018. Tijdens de jaarvergadering van AICA Nederland op 6 juni a.s. in het LLoyd Hotel te Amsterdam wordt de door de jury samengestelde shortlist van drie instellingen gepresenteerd. Leden van AICA Nederland kunnen vervolgens stemmen op de nominatie van hun voorkeur. In september is de uitslag van de stemming bekend en in het najaar wordt de Oorkonde tijdens een feestelijke bijeenkomst uitgereikt.

De AICA Oorkonde wordt jaarlijks wisselend toegekend aan een publicatie, een tentoonstelling en een instelling. In 2016 is de Oorkonde toegekend aan De Rijksakademie. 

Uitreiking AICA-Oorkonde 2018 aan Sandra Kisters

De AICA-Oorkonde 2018 is op vrijdag 8 maart onder grote belangstelling uitgereikt aan Sandra Kisters voor haar boek ‘The Lure of the Biographical’ uit 2017, verschenen bij uitgeverij Valiz. De uitreiking vond plaats in De Ateliers in Amsterdam. De foto’s zijn gemaakt door Andreas Schöfl.



Winnaar AICA-Oorkonde 2018: Sandra Kisters, The Lure of the Biographical. Uitreiking 8 maart

Sandra Kisters is winnaar van de AICA Oorkonde 2018 voor haar boek The Lure of the Biographical. On the (Self-)Representation of Modern Artists. Valiz, Amsterdam, 2017. 

Sandra Kisters is kunsthistoricus en hoofd Collecties en Onderzoek van Museum Boijmans van Beuningen. Hiervoor was ze onder andere universitair docent moderne en hedendaagse kunst aan de Universiteit Utrecht.

Uit het juryrapport:

“The Lure of the Biographical is een toegankelijk geschreven en tegelijkertijd diepgravende, gedegen studie naar de manieren waarop kunstenaars het beeld van zichzelf vormen en de invloed die dat heeft op hoe hun werk begrepen en geïnterpreteerd wordt door kunstcritici, biografen, fotografen, filmmakers, kunsthistorici en kunsthandelaren. De casestudies die Kisters onder de loep neemt zijn de Franse beeldhouwer Auguste Rodin, de Amerikaanse schilder Georgia O’Keeffe, en de Britse schilder Francis Bacon. Het thema van zelfrepresentatie, imago en de hand die de kunstenaar zelf heeft in het creëren daarvan, is onverminderd actueel in tijden van sociale media en de verwachtingen rondom de instagramability van kunst en kunstenaars.”

Het volledige juryrapport is hier te lezen.

Lees verder

Nominaties voor AICA Oorkonde 2018 bekend

Jaarlijks looft de Nederlandse afdeling van AICAeen oorkonde uit aan afwisselend een instelling, een tentoonstelling of een publicatie van de afgelopen drie jaar.

Voor de AICA-oorkonde 2018 zijn de volgende drie publicaties uit de periode 2015-2017 genomineerd:

Nick Aikens, Thomas Lange, Jorinde Seijdel, Steven ten Thije (eds.), What’s the Use? Constellations of Art, History, and Knowledge. A Critical Reader. Valiz, Amsterdam i.s.m. het Van Abbemuseum, Eindhoven en Stiftung Universität Hildesheim, 2016

Experimental Jetset,Statement and Counter-Statement: Notes on Experimental Jetset.Roma Publications, Amsterdam, 2015 en 2017

Sandra Kisters, The Lure of the Biographical. On the (Self-)Representation of Modern Artists. Valiz, Amsterdam, 2017

Citaten uit de jurynominatie:

What’s the Use? De discussie over de waarde, het nut en het belang van kunst is opnieuw actueel. Het begrip hiervan onderbouwen, verbreden, nuanceren is dan ook van blijvend belang. What’s the Use? doet dit door middel van historische en nieuwe sleutelteksten, kunstenaarsbijdragen en door heel veel voorbeelden uit de dagelijkse praktijk. Zo ontstaat een veelzijdig pleidooi voor de autonomie van kunst, dat stevig in de maatschappij, het politieke en sociale domein, is gesitueerd.

 

 

Statement and Counter-Statement: Notes on Experimental Jetset Deze publicatie vormt de weerslag van het oeuvre van het ontwerperscollectief Experimental Jetset. Het boek openbaart zich gaandeweg: wat eerst versnipperde stukken tekst en beeld lijken, gaat een geheel vormen waarin telkens dezelfde thema’s terugkeren zoals de betekenis van het Modernisme, Dutch design en de tegenstelling netheid-slordigheid. Experimental Jetset maakte een handzame en betaalbare, en niettemin oogstrelende pocket.

 

 

The Lure of the Biographical Een toegankelijk geschreven en tegelijkertijd diepgravende, gedegen studie naar de manieren waarop kunstenaars het beeld van zichzelf vormen en de invloed die dat heeft op hoe hun werk begrepen en geïnterpreteerd wordt door kunstcritici, biografen, fotografen, filmmakers, kunsthistorici en kunsthandelaren. Met Kisters’ bijzondere boek, dat voortgekomen is uit haar dissertatie, krijgt dit hedendaagse fenomeen historische wortels en een theoretische context

 

 

De jury bestaat dit jaar uit Maaike Lauwaert, Thijs Lijster, Din Pieters en Ilse van Rijn.

De leden AICA Nederland kunnen de komende maand stemmen op de publicatie van hun voorkeur. Half januari wordt de winnaar bekendgemaakt.

Noot voor de redactie:

informatie: Joke de Wolf (secretaris) via aicanederland@gmail.com

Lees hieronder verder voor het volledige juryrapport.

Lees verder

Laudatio AICA Oorkonde 2017

Onderstaande laudatio werd uitgesproken door Joke de Wolf tijdens de uitreiking van de AICA Oorkonde 2017 aan het Stedelijk Museum Amsterdam voor de tentoonstelling ‘A Year at the Stedelijk: Tino Sehgal’ op 29 november j.l.

Dit was een tentoonstelling

Dames en heren, beste collega’s,

Wie bij de bibliotheekmedewerker van het Stedelijk een aanvraag indient voor de ‘knipselmap Tino Sehgal’ krijgt vier mappen. Een algemene, met opschrift ‘Tino Sehgal’, en drie voor elk een specifieke presentatie van de kunstenaar in het museum, op een specifieke begin- en einddatum. De map met de meest recente data en de tentoonstellingstitel ‘A year at the Stedelijk’ is veruit het best gevuld. Ik telde, toen ik de bibliotheek afgelopen week bezocht en de map voor me kreeg, 93 artikelen uit regionale, Nederlandse en internationale pers en kunsttijdschriften over de tentoonstelling, de tientallen persberichten van het Stedelijk zelf niet meegeteld.

93 artikelen is veel. Zelfs als je van dat aantal de 29 identieke berichtjes aftrekt, ook stuk voor stuk in de map, die op 6 oktober 2015 bijna alle Nederlandse regionale kranten haalden met de kop ‘Stedelijk Museum zoekt stripteasedanseres’.

De populariteit van een tentoonstelling laat zich niet alleen meten door de hoeveelheid recensies. Maar het moet wel íets zeggen. Ik zit als criticus aan de ontvangende kant van de berichtenstroom die persvoorlichters uitstorten, en alles wat ik op basis daarvan over hedendaagse museummarketing in het algemeen kan zeggen is dat het me een ingewikkelde bezigheid lijkt. Hoe zou je bijvoorbeeld kunnen verklaren dat de grootste twee Nederlandse blockbusters van de periode 2014-2016, de ‘Late Rembrandt’-tentoonstelling in het Rijksmuseum en de Jeroen Boschtentoonstelling in Den Bosch, minder aandacht kregen dan Sehgal, terwijl elke museumjaarkaarthouder weet wie Rembrandt en Jeroen Bosch zijn, en Sehgal voor deze tentoonstelling op z’n best bekend was bij de helft van de lezers van Metropolis M? Lees verder

Bekendmaking nominaties AICA Oorkonde 2017

Met trots maakt de jury van de AICA Oorkonde 2017 bekend drie tentoonstellingen genomineerd te hebben die excelleerden in de periode 2014, 2015 en 2016:

: gerlach en koop in het Bonnefantenmuseum te Maastricht in 2016

A year at the Stedelijk: Tino Sehgal in het Stedelijk Museum Amsterdam in 2015

Jheronimus Bosch – Visioenen van een genie in het Noordbrabants Museum te ’s-Hertogenbosch in 2016

Citaten uit de jurynominatie:

: gerlach en koop
De tentoonstelling droeg de opzettelijk onuitspreekbare titel : en was samengesteld door, en met werk van kunstenaarscollectief gerlach en koop. Het was een bijzondere totaalinstallatie die een eigenzinnig licht wierp op het inzetten van een museumcollectie. De tentoonstelling was buitengewoon inspirerend door de manier hoe het collectief de museumcollectie als materiaal gebruikte voor eigen werk en door wijze waarop ze nieuwe en potentiële verhalen over de collectie weten te genereren.

A year at the Stedelijk: Tino Sehgal
Door de tentoonstelling een jaar lang aan te bieden, kon een veel grotere groep museumbezoekers kennismaken met de performances van Tino Sehgal. Dit engagement in organisatie en investering is uitzonderlijk, het ontwikkelen van dit nieuwe tentoonstellingsconcept voor performancekunst door het museum bewonderenswaardig. Sommige werken lieten de toeschouwer in gesprek gaan over kunst. Met dit retrospectief haalde het Stedelijk performancekunst definitief uit de elitaire niche.

Jheronimus Bosch – Visioenen van een genie
De tentoonstelling toonde 17 van de 24 bekende schilderijen van Bosch, plus twintig tekeningen. Dat is niet eerder vertoond en ook een herhaling is zeer onwaarschijnlijk. Het is opmerkelijk dat zo’n prestatie is geleverd door een provinciaal museum met beperkte financiële middelen en een totaal gebrek aan wisselgeld in de vorm van internationaal aantrekkelijke bruiklenen. Met het aanbieden van tekst en animaties kon het werk met een aangescherpte en gerichte blik worden bekeken en kregen overbekende schilderijen iets fris.

De nominaties werden samengesteld door de juryleden Edo Dijksterhuis, Laura van Grinsven en Joke de Wolf. De leden van AICA Nederland stemmen op de nominatie van hun voorkeur en de bekendmaking van de winnaar vindt plaats in september 2017.

De AICA Oorkonde wordt jaarlijks wisselend toegekend aan een publicatie, een instelling en een tentoonstelling.

Lees hieronder het volledige juryrapport.

Lees verder

Beeldverslag AICA Oorkonde 2016

Afgelopen vrijdag werd de AICA Oorkonde 2016 uitgereikt aan de Els van Odijk, directeur van de Rijksakademie der Beeldende Kunsten. Hierbij een impressie van de feestelijke bijeenkomst. De laudatio van Saskia Bos is hier na te lezen.

AICA Nederland dankt de Rijksakademie voor hun gastvrijheid, Warsteiner voor het leveren van de verfrissende biertjes en alle leden die hebben gestemd op de nominaties van hun voorkeur.

Fotografie: Marguerite Nolan

img_2496

De AICA oorkonde. Ontwerp: mannschaft

img_2578

Laudatio door Saskia Bos

img_2598

Voorlezing juryrapport door Stefan Kuiper

img_2615

AICA voorzitter Robert-Jan Muller reikt de Oorkonde 2016 uit aan Els van Odijk, directeur van de Rijksakademie

img_2709 img_2740 img_2756

img_2856

V.l.n.r. Robert-Jan Muller, Stefan Kuiper, Marina de Vries, Anneke Oele, Els van Odijk

Laudatio Rijksakademie door Saskia Bos

Dames en Heren, beste collega’s,

Beeldend kunstenaar en musicus John Cage zei eens “you can fool the fans but not the players”. Hoe bijzonder is het dat AICA Nederland als organisatie voor kunstcritici niet een curator of criticus of museum, maar nu ook een postacademiale instelling voor beeldende kunst uitkiest, en naast de keuze voor Witte de With en een activiteit als Art Rotterdam- deze instelling uiteindelijk heeft verkozen om van de AICA de oorkonde voor 2016 te ontvangen. Ik feliciteer de Rijksakademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam daarmee van harte.

Het is te begrijpen dat men voor deze laudatio op zoek was naar iemand met een achtergrond in de actuele beeldende kunst en in kunsteducatie en ik ben vereerd aan de uitnodiging gevolg te geven om de loftrompet over de Rijksakademie af te steken. Na 21 jaar De Appel in Amsterdam te hebben geleid en daarna elf jaar Dean te zijn geweest van de School of Art van Cooper Union in New York, geeft dit mij de gelegenheid iets over de waarde en plek van het kunstonderwijs in de samenleving te zeggen en over het belang van kunstenaars die andere kunstenaars ‘op weg helpen’. Opniew haal ik Cage over kunstonderwijs aan: “Nothing is a mistake. There is no win and no fail. There is only make.” Ik bedoel met het ‘op weg helpen’ het stimuleren om die onafhankelijke kunstenaars/sensoren te worden en te blijven dankzij wie critici, filosofen, denkers, en iedereen die de kunst met belangstelling volgt, signalen ontvangen over waar de kunst zich om bekommert en soms ook waar de wereld naar toe gaat. En daarmee verplicht het kunstonderwijs zich ook te transformeren, en de overdracht, de ‘transmission’ steeds opnieuw te bekijken vanuit eigentijdse ontwikkelingen. De vertaling naar nieuwe generaties vraagt om betrokkenheid bij het heden. Is er de wil om te veranderen of wil men bewust rigide zijn? de externe invloeden weerstaan? Zoekt men naar een autoriteit buiten de eigen gelederen? Of zorgt affiniteit met wat er gaande is vanzelf voor osmose, een open blik, ook naar andere instellingen met wie men samen optrekt, in solidariteit maar ook uit overtuiging? Lees verder